OPHETLAND.EU
   <<< beginpagina
Journalistiek
Columns
Artikelen
Boeken
Natuurmakers
Op het land

Landschapsbiografie van de Drentsche Aa
Ineke Noordhoff
Agenda
Contact
 
Columns


TV is weer leuk
Op de dijk
Zeehonden kijken
Verzoening
Ook een Blekertje doen?
Pettenpolka
Een Blekertje doen
Weg provinciehuis
Hollander boven God
Ganzedijk
Storm
Otium
Kwaliteitstoets
'Ruig land'
Pak de echte kwaai-aap
Staatsbos is de beste
Blauwborsten aan de kant
Biodiversiteit
De provincie heeft gewonnen
Grond, de Hollandse aflaat
De horizon komt dichterbij
Mooipraterij
Landschap
De Molenaar
De groeten van je dochter
Op zee
Rottum


Op zee

Egeische zee, 11 augustus


Zaterdagmorgen op de dijk zie je ze uitvaren: de schepen van de bruine vloot die het IJsselmeer of de Waddenzee op gaan. Met piepende lieren worden de kloten langs de mast getrokken om de enorme bruine en witte zeilen in top te krijgen. Dan valt de dieselmotor stil. Je hoort alleen het water, de wind en de boot die door de golven snijdt. Een blije rust ontfermt zich over de mensen aan boord.

Iedere week schepen zo'n 400 groepen mensen zich in. Zij gaan een weekje of weekend varen met zo'n oude klipper, schoener of botter. In de jaren zeventig waren het vooral alternatievelingen die oude zeilschepen weer optuigden - leraren die hun baan opzegden om altijd op het water te kunnen zijn of hippies die helemaal geen baan wilden. Veel betalende toeristen hadden ze niet nodig om te kunnen blijven eten. Hun meevarende gasten moesten de boot - en de schipper - maar nemen zoals die was.
Een week lang improviseren in oude zooi trekt tegenwoordig niet veel publiek meer. Mensen willen best een beetje afzien tijdens een zeiltocht, maar wie vakantie heeft, wil een goed bed, een douche en liefst ook een contactdoos voor de haarfohn. De schippers zijn nu dan ook geen alternativo's meer maar hardwerkende mannen en vrouwen die met moderne marketingformules zwoegen om mee te groeien met de wensen van de toeristen. Toch blijft de bruine vloot in Nederland een vrij marginale activiteit.

Afgelopen week was ik uitgenodigd om mee te zeilen in een gulet van 22 meter over de Egeische zee in Turkije. Met 10 mijl per uur doorkliefde de Kavanca van kapitein Birol de golven. De matrozen moesten er hard aan trekken om de schoten van de genua van 120 vierkante meter strak te zetten. We hebben genoten. Op een werf die we passeerden was de volgende juweel in aanbouw: een houten zeilboot tot in de kleinste details prachtig gemaakt. Met aan boord de nieuwste snufjes voor de verwende gasten: jetski's, airco en een bubbelbad.

Dan vraag je je af waarom de Turkse vloot wel in staat is superluxe zeilboten te bouwen, terwijl het in Nederland blijft bij oplappen van oude boten. Het salarisstrookje van de bemanning en de werknemers op de werf verklaart een hoop. Maar over een paar weken wordt waarschijnlijk het belangrijkste verschil zichtbaar. Dan moeten de uitvarende klipperzeilers hun zeiljack aan en een zuidwester op vanwege de wind, regen en kou. Aan de Turkse kust blijft de kledingbehoefte beperkt tot een droog zwempak. Tegen de zon kan geen marketingsformule op.

 

Van Ineke Noordhoff verscheen inmiddels de vijfde druk van Zee rondom bij Atlas

Over Zee rondom:

Een eiland is een andere wereld. De ruimte die de zee schept, voedt het gevoel van vrijheid. Ineke Noordhoff vroeg achttien bewoners over hun leven op een van de Nederlandse waddeneilanden. Zij vertellen in dit boek over de schoonheid die zij om zich heen ervaren, zoals het kokkelen van de meeuwen, de vele tinten grijs van het wad of de gloed van een bemoste duintop.
Maar Zee rondom gaat ook over heimwee, over de drang om alles wat aanspoelt te gebruiken en over de problemen die het wonen in een kleine gemeenschap met zich mee kan brengen. Want het water, zo laat dit boek zien, maakt de grenzen van de wereld, letterlijk èn figuurlijk, overal zichtbaar en voelbaar.